In het regeerakkoord stond de maatregel al aangekondigd, en intussen ligt er ook een concreet wetsontwerp klaar. Volgens de nieuwe regels verdwijnt anoniem doneren in de toekomst. Donorkinderen krijgen stapsgewijs meer inzage in hun afkomst: vanaf 12 jaar mogen ze niet-identificerende informatie over de donor opvragen, vanaf 16 jaar ook identificerende gegevens.
Van taboe naar draagvlak
Het debat sleept al jaren aan. De voorbije tien jaar legde Valerie Van Peel meermaals een wetsvoorstel op tafel om donorkinderen het recht te geven om hun biologische afkomst te kennen. “Weten waar je vandaan komt is een basisrecht. Het is een fundamenteel deel van je identiteit. Elk kind had dat recht. Behalve donorkinderen”, legt Van Peel uit.
Toch bleef politieke steun lang uit. Fertiliteitscentra en tegenstanders waarschuwden voor een mogelijk tekort aan donoren als anonimiteit wegvalt. “Argumenten die niet opwegen tegen de belangen van de toekomstige kinderen zelf. Het belang van het kind werd in het verleden te vaak genegeerd. Elk kind heeft recht op de waarheid”, zegt Frieda Gijbels, die het dossier nu opvolgt in de Kamer.
Donor met genetische afwijking
De afschaffing moet ook problemen aanpakken die in de praktijk aan anonimiteit vasthangen. Zo raakte vorig jaar bekend dat 37 vrouwen in België zwanger werden van sperma van dezelfde donor, terwijl die donor een genetische afwijking had. “En dat terwijl de wet al bijna 20 jaar voorschrijft dat maximaal 6 vrouwen met hetzelfde sperma behandeld kan worden”, zegt Gijbels.
“Het is goed dat er nu ook een doorlichting gebeurt van het toezichthoudende orgaan (FAGG), want vele donorkinderen en hun ouders, maar ook donoren, voelen zich bedrogen en zitten met een heel wrang gevoel”, besluit Gijbels.
Met de goedkeuring in de ministerraad sluit België aan bij een hele reeks landen waar donoranonimiteit al eerder werd afgeschaft. De komende maanden moet het wetsontwerp nog verder door de parlementaire behandeling.